(09) وەك سەرەتای سەردەمێكی نوێ

1 مانگ پێش ئێستا

دێرین حامید
باوەڕی تەواوم بەو تێۆرە كۆمەڵناسیانە هەیە كە جەخت لەسەر ئەوە دەكەنەوە هەر بەرهەمێكی هونەری وابەستە و پەیوەندی ڕاستەوخۆی بە سەردەم و شوێن و سەرجەم ئە كایە سیاسی و هونەری و كۆمەڵایەتی و ئابوریانە هەیە كە تێیدا ئەو بەرهەمە دێتە بوون، هەریەك لە لوسین گوڵدمان و پیر بۆردیۆ لە كۆمەڵناسی ئەدەبی و هونەریدا زۆر بە چڕی كاریان لە سەر ئەم بابەتە كردووە، لە فەلسەفەی زمان و ڕەخنەی هونەری و ئەدەبدا كەسانی وەك كریستۆفا و باختینیش لەنێو بەرهەمی ئەدەبی و هونەریدا جەخت لەسەر هەمان مەسەلە دەكەنەوە.

ئەمەوێ بڵێم لە نێو چوار چێوەی ئەو تێزانەدا من سەیری فیلمی سفر نۆ دەكەم لە نێو كۆمەڵگەی كوردی، بە تەواوی ئەو ژێرخان و سەرخانانەی بۆ بەرهەم هێنانی بەرهەمێكی هونەری هەیە، لە نێویشیاندا بەرهەم هێنانی فیلمی سینەمایی. مێژی هونەری فیلم سازی لای ئێمە مێژوویەكی پڕ بەرهەمە لە ئاستی فێستیڤاڵەكانی دنیادا، ئەم مێژووە بە یڵماز گونەی دەست پێدەكات بە قوبادی دەگاتە لوتكەی خۆی. ئێمە وەك فیلمی كوردی هیچ كێشەیەكی مێژویمان نییە خاوەن زۆربەی هەرە زۆری خەڵاتە گرنگەكانی فێستیڤاڵەكانی دنیاین. ئەوەی تا ئێستا كێشە بووە لە نێو فیلمسازی كوردیدا كێشەی فیلمە بۆ نێو هۆڵەكانی سینەما، ئێمە توانیومانە سەرنجی ڕەخنەگرەكانی سینەمای دنیا بۆ خۆمان ڕاكێشین وا لە لیژنەكانی فێستیڤاڵەكانی دنیا بكەین خەڵاتمان پێشكەش بكات، بەڵام نەمان توانیوە فیلم وەك پێویست بۆ هۆڵەكانی سینەما بەرهەمبهێنین. هەربۆیە كاتێك لە ناوەڕاستی ساڵانی نەوەدەكان لە خراپترین كوالیتیدا فیلم دروست دەكرێت بۆ سەر شاشەی سینەماكان بینەران بە تامەزرۆییەوە ڕوی لێدەكەن. ئەم تامەزرۆییە فرسەتێكی زێڕین بوو لەبەردەم فیلمسازاندا هەتاوەك و بتوانن پاشخانێكی هونەری لە ڕێگەی ئەزمونكردنەوە بۆ خۆیان دروست بكەن و ژمارەی بینەران زۆر لەوەی زیاتر كە هەبوو زیاد بكەن.

پاش چەندین ساڵ پاش دابڕانێكی زۆر فیلمی سفر نۆ بە كوالیتیەكی زۆر بەرز و جیاوازتر لە هەموو ئەو فیلمانەی كە دروست كرابوون بۆ هۆڵەكانی سینەما لە نمایشدایە. ئەم فیلمە خاڵی وەرچەرخانە بۆ بەدەست هێنانی ڕەزامەندی بینەرانی فیلم لە هەرێم كە بە ئاسانی دەستیان بە هەموو فیلمەكانی دونیا دەگات.

ئەم فیلمە وەك چۆن بۆ بینەران سەرەتایەكی دڵخۆشە و هەنگاوێكی گەورەیە ئاوا بەو جۆرەش لە هەناوی خۆیدا هەڵگری چەندین مژدەی گەورەیە، لە دروست بوونی كۆمپانیا و ستافی وەبەرهەمهێنەری نوێ لە نێو دنیای فیلمسازیدا.

ئەم فیلمە مژدەی دروست بوونی دەرهێنەری فیلمە كە دەتوانێت پاش چەند ئەزمونێك كاری زۆر گەورەترو بەچێش تر بكات.

لەپاڵ ئەوەشدا دەرخەری وزە و هێزی نوێیە لە نێو فیلمی كوردیدا، لەم فیلمە ئێمە ڕوو بوڕوی دوو نەوەی نواندنین لە مێژوی هونەریماندا، نەوەی یەكەم هەریە لە شوان عەتوف و ماهیر حەسەن و سیروان جەمالە، ئەمانە بۆ ئێمە مێژویەكی پرشنكدارن كە چەندین ساڵە چێژ لە نواندنەكانیان دەبینین. بەڵام لە ئاستی ئەماندا ڕوو بەڕووی نەوەی دووەمین كە هەر یەك لە بێساران جاسم و چریكە عەبە ڕەش و ژاڵەن، بۆ من دەركەوتنی ئەم نەوەیە جێگەی پێزانین و مژدەیەكی گەورەیە، كە ئێمە خاوەن نەوەیەكین لەگەڵ  ئەوەی ئەزمونێكی كەمیان هەیە لە نواندندا بەڵام خاوەن تواناو هێزێكی گەورن وەك ئەكتەر و دەتوانن مێژویەكی نوێ بخوقێنن. من وەك دەرهێنەر لە شانۆدا بەر هەریەك لەئەكتەران بێساران و چریكە كەوتووم و كارم لەگەڵ كردوون و شایەتی ئەو وزە پڕ لە داهێنانەم كە لەم ئەكتەرانەدا لە شانۆ هەیانە، خۆشبەختانە ئەوان ئەم هێزە گەورەیەی شانۆیان هێناوەتە بەردەم كامێرا و بە نواندنیان سەرسماییەكی گەورەیان بۆ بینەرانیان دروست كردووە، ئەم نەوەیە لە بونیاندا هەست بەو  ئاگاییە زۆرە دەكەیت كە بەرامبەر بە ساتەوەخت و كارەكتەر و دیالۆگ و كەشی ساتەوەخت هەیانە.

لە سینەماتۆگرافی و موزیك و مۆنتاژشیدا  هەما ن هێز و موژدەی دەركەوتنی نوێ دەبینین.