هادی عەلی (یەكگرتوو) باسی چ سەركەوتنێكی حەماس دەكات؟

4 مانگ پێش ئێستا

گۆران هەڵەبجەیی
پاش ئاگربەستەكەی نێوان ئیسرائیل و حەماس ،ڕەوتە ئیسلامیەكانی كوردستان بەتایبەت یەكگرتوو كەوتنە خۆیان و ئەم ئاگربەستەیان بە سەركەوتنی حەماس پێناس كرد ، ئەوەتا هادی عەلی ئەندامی سەركردایەتی یەكگرتوو  دەڵێت حەماس سەركەوت بەسەر ئیسرائیلدا  و ئەمەش بە سەركەوتنی موسوڵمانانی جیهان هەژماردەكرێت.

سەركەوتن یا شكستی ،لە مەیدانی جەنگدا دەخەمڵێنرێت،نەك بە قسەی ئەم وئەو.
واتە بردنەوەی جەنگ  بە دەسكەوتی مەیدانی دەپێورێت و لەسەر ئەو بنەمایەش بڕیار دەدرێت چ لایەنێك براوەیە.
لە جەنگدا دوو جۆر دەستكەوت هەیە،یەك دەسكەوتی جوگرافی ،واتە داگیركردنی پانتایی زەوی،كەدەشێت گوندو باژێریش بگرێتەوە،ئەمەش لەحاڵەتێكدا ڕوودەدات كە دوو هێز یا دووسوپا بەرامبەر بەیەكتر لەجەنگی بەرەیدابن.
جۆری دووەم جەنگی ڕاكێت و فڕۆكەو تۆپی دوورهاوێژە ،كە ئەمەی نێوان حەمەس و ئیسرائیل ئەم شێوەیان بوو.
دەسكەوت یا سەركەوتنی ئەم جەنگەش بە شكستپێهێان و زیانی ماڵی و ئابوری و كۆمەڵایەتی مەزەنەدەكرێت.
جا بۆ نزیكبوونەوە لە دیاری كردنی دۆڕاو یا براوە، داتا و وێنەو لێدوانی كەسان و لایەنەكانی نێو یا نزیك جەنگەكە باشترین بەڵگەن ،بۆیە منیش هەوڵەدەم بەداتا زیانەكانی هەردوولا بخەمەڕوو ، كە لە چەند سەرچاوەیەكی پەیوەندیدار بە جەنگەكەوە وەرمگرتوون ،ئەوجا خۆتان حكوم بدەن.
سەرچاوەكان هەمەجۆرەن وەك وەزارەتی تەندرووستی غەزە،وەزارەتی نیشتەجێكردنی سەر بەحەماس،ڕێكخراوی{ئۆنروا} سەر بە نەتەوە یەكگرتوەكان ، ڕۆژنامەنووسانی نیشتەجێی غەزە و چەندین ڕێكخراوی مرۆیی.  
ئەولایەنانە بەم جۆرەیە زیانەكانیان مەزەنەكردووە:
-232كەس كوژراو و 1910 بریندار
-150ملیۆن دۆلار زیانی مادی  
-75000 فەلەستینی بێ لانەبوون 
-40 ملیۆن دۆلار  زیانی كەرتی پیشەسازی
-22 ملیۆن دۆلار زیانی كەرتی وزە
-27ملیۆن دۆلار زیانی كەرتی كشتوكاڵی،داڕمانی 490 دامەزراوەی كشتوكاڵی و ئاژەڵی.
-75 نووسینگەو بارەگای حكومی دامەزراوەی گشتی ڕوخاو یا زیانی گەورەیان بەركەوتوە.
-68 خوێندنگاو بنكەی تەندرووستی وێران بوون.
-تۆڕەكانی ئاوەڕۆ  پێویستیان بە درووستكردنەوە هەیە.
-3 مزگەوت و كلیسایەك تەختبوونیان لەگەڵ زەوی و 40مزگەوتی دیكەش زیانیان بەركەوتوە.
-300 دامەزراوەی ئابوری ،پیشەسازی ،بازرگانی بۆنمونە  داڕمانی 7كارگە، 60 بنكەو شوێنی گەشتیاری،31 محاویلەی كارەبایی ،پچڕانی 9 هێڵی وزەی سەرەكی.
-545 سەیارەو ئامرازی گواستنەوە 
-1041خانوو داڕمان بەتەواوەتی 
-768 خانووی گەورە و بینا زیانیان بەركەوتوە
-15000یەكەی نیشتەجێ بوون بەجۆرێك زیانیان بەركەوتوە كە بەكەڵكی نیشتەجێبوون نایەن.
-300 ساروخ نەتەقیونەتەوەو مەترسین بۆسەر خەڵك.
-800000 خەڵك بێبەش بوون لە ئاوی خواردنەوە.
-پەككەوتنی پرۆسەی خوێندن بۆ ئەمساڵ  بەهۆی داڕمان یا بەركەوتنی زیان بە خوێندنگاكان.
-ئەزمەی كەمبوونەوەی شمەك و خۆراك
وێرای زیانی مرۆیی و ئابوری زیانی دەروونیش كاریگەری سەلبی لەسەر دەروونی زۆرێك لە خەڵكی غەزە كردوە، كە ئەستەمە ئاسەوارەكانی بە ئاسانی سارێژ بكرێن ،بەتایبەتی منداڵان كە بۆ ماوەی [11] ڕۆژ لە نێوترس و دڵەڕاوكێدا ژیاون.
گەر لێكدانەوەیەكی سەرپێیی بۆ دۆخی دوای وەستانی جەنگ بكەین بۆمان دەردەكەوێت كە ئەستەمە غەزەییەكان بتوانن وەك پێشتر درێژە بە ژیان بدەن ،چ لەڕووی ئابوری چ لەڕووی كۆمەڵایەتی و دەرونیەوە.
خۆگەر باس لە بوونیاتنانەوە بكرێت ئەوە زۆر دوورەدەستەو بەدیهاتنی ئەستەمە،بەتایبەت دەمێك حەماس دەخوازێت هاوكاریەكان بگات بەخۆیان و خۆیان تەسەڕوفی پێوەبكەن،لەبەرامبەردا هاوكاران ناخوازن بەو جۆرە بێت ،بەڵكو دەخوازن لەڕێگەی دەسەڵاتی فەلەستین لە بەرەی ڕۆژئاوا یا نەتەوەیەكگرتوەكانەوە پرۆسەكە بەڕێوە بچێت.

بابزانین زیانەكانی ئیسرائیل چیبوون؟
-12 كوژراو  و 335 بریندار
-زیانی ئابوری 166 ملیۆن دۆلار
-داڕمانی چەند بیناو دوكانێك  و چەند بینایەكیش زیانیان بەركەوتوە.
 هەر پاش وەستانی جەنگ بە دووڕۆژ ژیان لە ئیسرائیل ئاسایی بوویەوە،بە پێچەوانەی غەزەوە كە ئەستەمە تا چەندساڵێكی تر بكەوێتەوە سەرپێی خۆی.
بۆئەوەی ئیخوانیەكانی كوردستان و هەودارانی حەماس و جیهادی ئیسلامی بەدحاڵ نەبن و  بەهەوداری ئیسرائیل لێم تێنەگەن، دەڵێم نەفرەت لە هەردوولای جەنگ، هەردوو بریتین لە دوو هێزی ڕاستڕەو و تاسەر ئێسقان دواكەوتوو و دژە ئینسانیەت. ئەوەی ڕوونە حەماس بەفیت و پلانی پاسداران دەجولێتەوە، ئەوەی لەبەرچاوەی دەگرێت جێبەجیكردنی ئەجندەو فەرمانەكانی ئێرانە.ناتانیاهۆی شەڕانگیزیش دەخوازێت هێزە ئاینیە تووندڕەوەكانی جولەكە لەخۆی رازی بكات تا لەهەڵبژاردنەكانی داهاتوودا پشتگیری بكەن.
پێدەچێت پێناسەكردنی شكستی بەسەركەوتن، نەخۆشیەكی ڕۆژهەڵاتیبێت ،لەم ڕووەوە نمونە زۆرە، بەڵام تەنها ڕژێمە فاشیە كەوتوەكەی سەدام بەنمونە دەهێنمەوە، كە شكستی لە دووجەنگدا  بە سەركەوتن لەقەڵەمدا ،ئەویش جەنگی عێراق - ئێران و جەنگی كوێت بوو. 
نەفرەت لە جەنگ و لە هەڵگیرسێنەرانی.