چۆن شەڕ بگۆڕین بۆ خۆشەویستی؟

07/09/2022

بێریڤان مەحموود
كاتی نووسینی ئەم وتارە كەوتە بارودۆخێكی ناخۆشەوە كە شەڕی چەكدارییە لە عێراق و دیاریش نییە ئەو خاكە و خەڵكەكەی، كەی تێر لە گرژی و كوشتار دەبن و لەباتی ئەو هەموو كاتە بۆ رق و تۆڵە، تۆزێك بیر لە خۆشەویستی بكەنەوە. 

ئەم بارودۆخە داسەپاوە مێژووی هەیە و بووەتە بەشێك لە كولتوور كەسایەتیی هەر تاكێكی ئەو وڵاتە، بەڵام خۆ دەبێت دەرفەتێك بدەین بەوەی چۆن ژیانێكی پڕ مانا بژین و بگەڕێینەوە ناو خۆمان؟. حەپەسام كاتێك هەواڵی نێودەوڵەتی دەستپێكردنی گەشتە بۆ سەر مانگ و هەواڵی عێراقیش دەڵێ، كوژراو و بكوژ بۆ دۆزەخ. مادام سیاسییەكان كاتێك بەرهەمی خۆیان دەچننەوە، ئاوا پشت لە فیداییەكانیان دەكەن، پێم وایە ئیتر خەڵك دەبێت خۆی تێبگات و بزانێ چۆن فێری بەخشین و وەرگرتنی خۆشەویستی بێ.

‎ ئەم پرسیارانە پرسیارێكی سەرنجڕاكێش و سەیرن لە كاتی شەڕدا، بەڵام ئەگەر بتەوێ ژیانێكی شكۆمەندانە و مانادار بكەی، دەكرێ لە خۆشویستنی خۆتەوە دەست پێ بكەی، بینیت خۆ دەكوژرێیت و رابەرەكەشت دەڵێ دەچی بۆ دۆزەخ؟ راستییەكەی ئەگەر گەلی عێراق هوشیارییان هەبێت، ئەوە خاڵی گۆڕانكارییە بۆ دروستكردنی كولتووری نوێ و ژیانێكی ئارام. 

‎هەریەك لە ئێمە كاتێك بۆ یەكەم جار ناوەڕۆكی خۆمان لە شوێنێكدا دۆزییەوە كە زۆر دەمێكە لە مەنهۆڵەكانی رق و زەلكاوی پیسدا نێژراوە، هەر خۆمان دەتوانین ئێستە لە ڕاست خۆمانەوە بە بیركردنەوە رێیە دروستەكە بدۆزینەوە و ژیانێكی پڕ خۆشەویستی هەڵبژێرین، دواتریش وڵاتێكی ئارام و مێشێكی بێ دڕدۆنگی ژیان دەنووسێتەوە و نەوە دوای نەوە لە سایەیدا دەحەسێنەوە، نەك وەك ئێستە كە دە نەوە هەر بە شەڕ هاتووە، زۆرتریش ناچمە ناو مێژوو كە هەر خاكەكە بە خوێن و خیانەت ئاوەدان كراوەتەوە. 

خۆتت دۆزیوەتەوە، زۆرین پرسیار دەكەین پرسیارەكان لە ناو بێ وەڵامیدا بەجێدێڵین، پێم وابێ پرسیاركردن بەس نییە، هەموو دەبێ لە ڕێی پرسیارەكانەوە بژین. 

ئایا خۆشەویستی یان خۆشویستن ئەوەندە قورسە وەڵاممان بۆی نەبێ؟ نەخێر زۆر ئاسانە و لەوپەڕی ئاڵۆزی و شەڕیشدا كە ئەقڵ دەستبەكار بوو، یەكسەر بیر لە خۆشەویستی دەكاتەوە، چونكە چەمكێكی كێشەدار نییە، بەڵكو بەشێكە لە بوون و سروشتمان، راستییەكە ئەوەیە دەسكاری پەروەردە و هۆشمان كراوە و گۆڕاوین بۆ مرۆڤی شەڕخواز، ئەگەرنا هەمیشە لەناو هزر و هەستی هەمووماندا دەژیی.

زۆر لە ئێمە /دەوێرم بڵێم/ كەم تا زۆر شكاوین، بۆیە كاتێك باس لە خۆشەویستی دەكرێت ترسیشی لەگەڵدایە، ئەمە هەر لە كەسێكەوە تا پرۆسەیەكی گەورەیش هەروایە، چونكە پڕ كراوین لە ڕق، لە دوو گەنجی ئاشقەوە بگرە تا سیاسییەكان كە لەباتی سازش بۆ یەكتر وڵاتێك دەخەنە ناو شەڕەوە، بێگومان ئەمە هیچ كولتوورسازییەكی تێدا بەدی ناكرێت، بۆیە تەنیا دەرفەتێك مابێت ئەوەیە مرۆڤ خۆی هەوڵ بدات خۆی بێت و سەربەخۆ بێت، بە جوانی بژی نەك ژیانە كاتییەكەی بە ململانێی توندەوە بباتە سەر.

دەبێت فێری خۆشویستنی خۆمان بین، خۆمان لەناو كەسایەتی و بوونی خۆماندا بدۆزینەوە، بۆ هەین و لەپێناوی چیدا دەجەنگین، خۆمان یان كەسانی تر، یان بۆ كۆمەڵگە داخراو و دەمارگیرەكان؟ بۆ ئەمە پێویستمان بە توێژبنەوەی قووڵ هەیە كە كار لەسەر خۆمان بكات و پرسیارەكان ڕووبەڕووی خۆمان بكەینەوە، بە نەرمی لەگەڵ خۆمان قسە بكەین. هەر یەك تۆز ئاوڕ لە خۆت و باپیرانت بدەوە، خۆت دەناسی و بەزەییت بە خۆتدا دێتەوە لەو مێژوو و فەرهەنگە ماندوو و پڕ لە شەكەتیی و قینە. 

ئەوە دەبێت بە سەرەتایەك بۆ وڵاتێكی ئارام و داهاتوویەكی باشیش، ئەوكات لە باتی رقت لە بەرانبەرەكەت بێت، دەتوانی ببەخشی پێی و یارمەتیدەری بیت، بۆ ساتێك وا بیر بكەرەوە، بزانە ژیان چەند جوانە بێ شەڕ و ئاڵۆزی.